Mapa z paleolitu?

6 sierpnia 2009, 08:48

W ciągu wielu wieków mapy stały się częścią naszej codzienności. Pierwsze powstały dużo wcześniej, niż mogłoby się wydawać. Niezależny archeolog Paul Bahn twierdzi, że posługiwali się nimi już członkowie społeczeństw myśliwsko-zbieraczych. Jak bowiem trafialiby do konkretnej jaskini, skoro od dawna tu nie bywali, a roślinność zmieniła wszystko nie do poznania?



Lipidy z ekstremofili w liposomach do dostarczania leków

5 listopada 2015, 14:20

Duński zespół jako pierwszy wykazał, że archeony Sulfolobus islandicus, które zamieszkują kwaśne wulkaniczne źródła geotermalne, można wykorzystać do dostarczania leków w ludzkim organizmie.


Bezpieczniejsze, lżejsze i tańsze pojazdy kosmiczne dzięki ochronnemu polu magnetycznemu?

16 lipca 2025, 09:29

Na University of Queensland (UQ) prowadzone są eksperymenty nad wykorzystaniem pól magnetycznych do ochrony wchodzących w atmosferę pojazdów kosmicznych przed nadmierną temperaturą i przeciążeniami. Kluczowym elementem eksperymentów będzie zbadanie deformacji pól magnetycznych w kontakcie z gorącą plazmą. Ich celem jest zaś opracowanie technologii, która pozwoli na budowę bardziej bezpiecznych, lżejszych ich tańszych pojazdów kosmicznych.


Pożyteczne wykorzystanie chwastów

28 sierpnia 2009, 08:56

Kudzu (Pueraria lobata), inaczej ołownik łatkowaty, to szybko rosnące pnącze z rodziny bobowatych, które kiedyś wykorzystywano w USA do zapobiegania erozji gleby. Teraz roślina stała się uciążliwym chwastem i porasta niemal 10 mln akrów gruntu w południowo-wschodnich stanach. Okazuje się jednak, że ekstrakt z jej korzeni stanowi świetny suplement dla ludzi z zespołem metabolicznym (Journal of Agricultural and Food Chemistry).


Tłuszcz walczy z próbami spalenia go

25 listopada 2015, 12:05

Im grubsi jesteśmy, tym więcej nasz organizm produkuje białka hamującego zdolność spalania tłuszczu. Jako donoszą naukowcy z Uniwersytetu w Cambridge i Toho University, białko sLR11 hamuje termogenezę.


Japończycy odkryli, dlaczego papieros pomaga przy wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego

25 września 2025, 10:41

Palenie tytoniu związane jest z olbrzymią liczbą różnorodnych zagrożeń dla zdrowia. Są jednak sytuacje, gdy papieros pomaga. Tak jest na przykład w przypadku wrzodziejącego zapalenia jelita grubego. Nie od dzisiaj wiadomo, że papierosy przynoszą ulgę osobom cierpiącym na tę chroniczną chorobę. Naukowcy z japońskiego instytutu badawczego RIKEN odkryli mechanizm, który stoi za zbawiennym skutkiem dymka. Dzięki nim chorzy będą mogli poczuć ulgę, bez narażania się na choroby powodowane paleniem.


Chroniczny ból postarza

18 września 2009, 08:27

Osoby cierpiące na chroniczny ból wykazują taki sam stopień niepełnosprawności jak ludzie o 20-30 lat starsi. Oznacza to, że przewlekły ból doprowadza do powstania w młodszym wieku funkcjonalnych ograniczeń kojarzonych zazwyczaj ze starzeniem (Journal of the American Geriatric Society).


Ciernik (Gasterosteus aculeatus)

Trzęsienie ziemi wywołało błyskawiczną ewolucję

15 grudnia 2015, 17:07

Ewolucja kojarzy się z bardzo powolnym procesem, jednak w przypadku niewielkiej ryby - ciernika - zmiany ewolucyjne uwidoczniły się w ciągu kilkudziesięciu lat i były odpowiedzią na trzęsienie ziemi na Alasce.


Zagadka długiego COVID-u. Jego przyczyną nie jest koronawirus, a współistniejące infekcje?

16 grudnia 2025, 08:19

Długi COVID to jedna z zagadkowych pozostałości po pandemii COVID-19. Na całym świecie miliony osób, które przeszły infekcję SARS-CoV-2, przez wiele miesięcy i lat zmagają się z mgłą mózgową, zmęczeniem, brakiem kondycji, skróceniem oddechu i innymi objawami, których obecność trudno wytłumaczyć. Grupa mikrobiologów zaproponowała na łamach eLife rozwiązanie tej zagadki. Zdaniem naukowców, za długi COVID odpowiedzialne są infekcje istniejące przez zachorowaniem na COVID lub nabyte w czasie zachorowania.


Piersi ciężarnej kobiety © Tom Adriaenssen, CC

Ocena ryzyka raka piersi będzie prostsza?

7 października 2009, 21:38

Choć struktura tkanek budujących gruczoł mlekowy u kobiet może się znacząco różnić, a mimo to mieścić się w granicach szeroko rozumianej normy, niektóre cechy morfologii tego narządu mogą posłużyć do precyzyjnej oceny ryzyka raka piersi - uważają badacze z Mayo Clinic, jednego z czołowych szpitali w USA.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk